Zasady

Narciarstwo alpejskie to dyscyplina polegająca na jak najszybszym zjeździe po stoku na długich szerokich nartach, na trasie wyznaczonej przez specjalne tyczki.

W Pucharze Świata rozgrywane ą 4 główne konkurencje, przy czym dwie z nich należą do szybkościowych: zjazd i super gigant a pozostałe dwie do technicznych: slalom gigant i slalom. Rozgrywana jest także kombinacja (slalom + zjazd) oraz od niedawna w programie narciarstwa alpejskiego super kombinacja i konkurencja drużynowa.

Konkurencje szybkościowe

Zjazd

To najszybsza i najdłuższa z konkurencji, zawodnicy mogą osiągać na stokach do 130 km/h, a na najsłynniejszym chyba stoku zjazdowym i jednocześnie jednym z trudniejszych w Kitzbühel (AUT) nawet do 150 km/h. Różnica poziomów miedzy startem a metą powinna wynosić od 800 m do 1100 m dla mężczyzn i 500-800 m dla kobiet. Jak w każdym biegu na trasie muszą być porozstawiane bramki, na przemian niebieskie i czerwone. Bramka składa się z 4 slalomowych tyczek i dwóch flag. W zjeździe nie są one zbyt blisko siebie, wyznaczają jedynie pewne punkty, gdzie trzeba przejechać koło bramki. Ominięcie bramki powoduje dyskwalifikację. Dodatkowo boki trasy są oznaczone zazwyczaj niebieską farbą. Na początku trasy jest długi odcinek, gdzie zawodnicy nabierają szybkości, w dalszej części trasy zaczynają się utrudnienia.

Przed samymi zawodami musi być rozegrany trening, udział w nim jest obowiązkowy. Zwykle odbywają się 2-3 treningi. Zawody to jeden przejazd – wygrywa ten, kto zjedzie najszybciej i nie ominie bramki. Do niedawna zawodnicy z czołowych miejsc Pucharu Świata mieli prawo do wyboru numeru startowego (najlepsi zazwyczaj startowali pod koniec 30-tki). Odbywało się to zazwyczaj w dniu poprzedzającym zawody. Angielska nazwa to „bib draw”. Teraz jednak o kolejności startowania decydują miejsca zajęte podczas ostatniego treningu – pierwsze miejsce na treningu oznacza numer 30., drugie – 29., itd.

Super gigant

Zapoczątkowany w latach 80. XX w. jako kombinacja zjazdu i slalomu giganta. Obecnie bliżej mu do zjazdu zarówno pod względem szybkości jak i elementów technicznych. Różnica poziomów między startem a metą wynosi 500-650 m dla mężczyzn i 400-600 m dla kobiet. Trasę wyznaczają poustawiane na przemian bramki czerwone i niebieskie, których powinno być dla mężczyzn przynajmniej 35, a dla kobiet przynajmniej 30. Trasa podobnie jak w zjeździe jest oznaczona niebieską farbą. Zawodnicy nie trenują na trasie super giganta, ale mają obowiązek ją dokładnie obejrzeć. Zawody składają się z jednego przejazdu. Również w tej dyscyplinie do niedawna najlepsi zawodnicy wybierali numer startowy, a obecnie, ponieważ nie ma treningów kolejność startu wyznaczana jest na podstawie punktów FIS.

Konkurencje techniczne

Slalom gigant

Na trasie ustawionych jest więcej bramek niż w konkurencjach szybkich. Szerokość bramki to 4-8 m. Liczba bramek wynosi 56-70 dla mężczyzn i 46-58 dla kobiet. Różnica poziomów między startem a metą wynosi 250-450 m dla mężczyzn i 300-400 m dla kobiet. Rozgrywane są dwa przejazdy – na tej samej trasie, każdy przejazd przy różnym ustawieniu tyczek. Do drugiego przejazdu zawodnicy startują w kolejności odwrotnej do miejsc zajętych podczas pierwszego przejazdu. Do klasyfikacji liczy się łączny czas z obu przejazdów. Pierwsza ’15’ startuje z początkowymi numerami. Zawodnicy mogą sobie wybrać numer startowy.

Slalom

Różnica poziomów między startem a metą wynosi 180-220 m dla mężczyzn i 140-200 m dla kobiet. Zawodnicy przemieszczają się między tyczkami, na przemian czerwonymi i niebieskimi. Bramka składa się z dwóch tyczek, rozstawionych na szerokość 4-6 metrów. U mężczyzn na trasie rozstawionych jest zazwyczaj od 55 do 75 tyczek, u kobiet natomiast od 45 do 65. Tyczki są tak ustawione, aby nie utrudniać zbytnio przejazdu, ale też nie jest to prosty zjazd w dół. Przynajmniej kilka bramek jest podkręconych, i na trasie znajduje się co najmniej jeden wertikal – czyli kilka tyczek ustawionych w linii prostej i dość blisko siebie, tak, że zawodnik musi wykonywać bardzo szybkie zmiany krawędzi, aby się zmieścić na trasie. Rozgrywane są dwa przejazdy. Każdy z nich jest nieco inaczej ustawiony. Do drugiego przejazdu zawodnicy startują w kolejności odwrotnej do miejsc zajętych podczas pierwszego przejazdu. Do klasyfikacji liczy się łączny czas z obu przejazdów. Zawodnicy z czołowej ’15’ podobnie jak w gigancie mają prawo wybory numeru startowego.

Pozostałe konkurencje

Kombinacja

Sama w sobie nie jest konkurencją, to połączenie dwóch lub więcej konkurencji. Zazwyczaj rozgrywane są dwie:  zjazd i slalom  (jeden lub dwa przejazdy) lub super gigant i slalom, ale możliwe są też inne kombinacje np. kombinacja potrójna: zjazd, slalom i slalom gigant, oraz poczwórna: wszystkie konkurencje. Tradycyjną formą kombinacji jest zjazd + dwa przejazdy slalomu, ale w 2005 r. FIS wprowadził atrakcyjniejszą (oczywiście wszystko dla telewizji) formę kombinacji, tzw. super kombinacje, składającą się ze zjazdu lub super giganta i jednego przejazdu slalomu. Takie super kombinacje mogą być rozgrywane w ciągu jednego dnia, podczas gdy tradycyjne zwykle są łączone z wyników konkurencji przeprowadzanych osobno – jednego dnia zjazd, drugiego slalom. Kolejność rozgrywania konkurencji ustalana jest przez organizatorów i za każdym razem może wyglądać inaczej.  Zwycięzcą jest ten zawodnik, który uzyska najszybszy łączny czas po wszystkich rozegranych konkurencjach. Warunkiem jest oczywiście ukończenie wszystkich przejazdów.

Konkurencja drużynowa

Bierze w niej udział przynajmniej 4 zawodników z danego kraju (2 kobiety, 2 mężczyzn), maksymalnie może być 6 zawodników, a więc jest kilka opcji doboru zawodników do konkurencji. Zawody składają się z dwóch części (super gigant i slalom – kolejność jest ustalana przez organizatorów) i czterech serii w każdej z części. Na przykład: pierwszy przejazd to slalom, na który składają się: pierwsza seria kobiet, pierwsza seria mężczyzn, druga seria kobiet, druga seria mężczyzn; drugi przejazd to super gigant, na który składają się pierwsza seria kobiet, pierwsza seria mężczyzn, druga seria kobiet, druga seria mężczyzn. Zarówno kobiety jak i mężczyźni zjeżdżają po tych samych trasach. Kolejność startu poszczególnych krajów jest wyznaczona przez liczbę punktów FIS uzyskanych przez daną reprezentacje i jest odwrotna w stosunku do zajmowanych miejsc – kraj, który ma najwięcej punktów startuje jako ostatni. Zasady przyznawania punktów są następujące: za pierwsze miejsce 1 punkt, za drugie 2 punkty itd. Zwycięża drużyna, która zdobędzie najmniej punktów we wszystkich seriach.

Slalom równoległy 

Powoli zdobywa uznanie jako konkurencja narciarstwa alpejskiego. W sezonie 2009/2010 zostały rozegrane pokazowe zawody w Moskwie a w sezonie 2010/2011 odbyły się kolejne, tym razem w Monachium. Wówczas po raz pierwszy zawody te zaliczone zostały do klasyfikacji Pucharu Świata. Zasady są proste: dwóch lub więcej zawodników rywalizuje równolegle (obok siebie) na trasach jak najbardziej zbliżonych do siebie ustawieniem, konfiguracją i przygotowaniem śniegu. Rozgrywane są dwa przejazdy, każdy z nich jest inaczej ustawiony. Różnica poziomów miedzy startem a metą wynosi 80 – 100 m. Zawodnicy przemieszczają się miedzy bramkami (jak do s. giganta). Na trasie rozstawionych jest zazwyczaj od 20 do 30 bramek. W zawodach bierze udział nie więcej niż 32 zawodników, z których tworzy się 16 par (na podstawie klasyfikacji w PŚ, 1. z 32., 2. z 31. itd.). Ten z pary (grupy) zawodników, który dotrze do mety pierwszy, wygrywa przejazd, a ten który uzyska lepszy łączny czas dwóch przejazdów przechodzi do dalszego etapu – 1/8 finału. 16 zawodników rywalizuje na takich samych zasadach jak w poprzedniej rundzie. Zwycięska ósemka kwalifikuje się do ćwierćfinałów, następnie czwórka do półfinałów i ostatnia dwójka do finału. Przegrani z półfinałów rywalizują o 3. i 4. miejsce. Zwycięzca z ostatniej pary jest zwycięzcą całych zawodów.

Więcej informacji na oficjalnej stronie FIS

X